Stappenplan: Resilience in vijf stappen

‘Resilience in vijf stappen’, een methode om succesvol om te kunnen gaan met onverwachte situaties en onvoorziene risico’s, is onlangs ontwikkeld door RIVM. De organisatie heeft dat voor elkaar gekregen in samenwerking met twintig veiligheidskundigen.

Achterliggende gedachte

Veel ongevallen gebeuren tijdens onverwachte en onvoorziene situaties. Steeds vaker duikt het begrip resilience – letterlijk: weerbaarheid, wendbaarheid of veerkracht – op, als het gaat om veilig werken.

Met behulp van het vijf stappenplan en kaartspel kunnen organisaties leren om hun organisatie zo in te richten dat men snel en veerkrachtig kan optreden bij onvoorziene situaties. RIVM heeft dat samen met de Nederlandse Vereniging voor Veiligheidskunde (NVVK) ontwikkeld.

De vijf stappen zijn:

  1. Geef jezelf de tijd:
    Ga met je team of opdrachtgever in gesprek en kijk of het mogelijk is om extra tijd te creëren voor een veerkrachtige beslissing.
  2. Zoek verschillende perspectieven:
    Stel een team samen met verschillende collega’s die vanuit diverse rollen kunnen helpen bij de probleemanalyse en het bedenken van mogelijke oplossingen. Selecteer niet alleen gelijkgestemden.
  3. Denk in scenario’s:
    Werk verschillende scenario’s en opties uit en bedenk hoe per scenario de veiligheidsmarge in elkaar zit. Maak de scenario’s zo concreet mogelijk (details zijn daarbij belangrijk). Denk driedimensionaal en denk voor- en achterwaarts in de tijd.
  4. Raadpleeg de advocaat van de duivel:
    Reflecteer op de risico’s (intern of extern door second opinion). Hoe zou een rechter de voorgenomen beslissing beoordelen, mocht het toch mis gaan? Zou je je eigen familie aan het risico willen blootstellen? Et cetera.
  5. Monitor:
    Wanneer wil je beoordelen of de gekozen oplossing werkt? Zorg dat je directe feedback krijgt over hoe de oplossing het doet.

Hoe kunnen branches en bedrijven dit inzetten?

Het RIVM heeft samen met de NVVK een kaartspel ontwikkeld waarmee bedrijven en branches spelenderwijs de vijf stappen in praktijk kunnen brengen.

Ook kan het stappenplan worden ingezet om te reflecteren op eerdere onverwachte situaties binnen een bedrijf of branche. Wat had je mogelijk anders gedaan als je kennis had genomen van dit stappenplan? En wat zou je in de toekomst anders doen nu je weet van dit stappenplan? Hoe breng je het stappenplan in praktijk?

Meer weten?

Website: Resilience: omgaan met onvoorziene situaties