Pilot: Versnelling In Beweging (VIBE)

Veel bedrijven vinden het een uitdaging om procedures rond gezond en veilig werken te vertalen naar daadwerkelijke veranderingen in gedrag op de werkvloer. Met het pilotproject ‘Versnelling door Inzet Branche Experts (VIBE)’ introduceert VeiligheidNL een aanpak waarmee bedrijven en branches de gedragsverandering op de werkvloer kunnen stimuleren.

De aanpak

De VIBE-aanpak gaat uit van het train-de- trainer principe. Dat betekent concreet dat medewerkers uit de branche een opleiding tot VIBE-facilitator krijgen.

De VIBE- facilitators bieden branches en bedrijven begeleiding op maat. Ook vergroten ze het bewustzijn op de werkvloer en signaleren ze uitdagingen rondom gezond en veilig werken. Zij activeren, stimuleren en reiken tools aan om de gestelde doelen te bereiken. De uiteindelijke wens is om gezond en veilig werken in de bedrijfscultuur te verankeren.

De VIBE-aanpak is in een pilot getoetst en aangescherpt. Partijen als Bouwend Nederland, A&O-fonds Waterschappen en de Vereniging Steiger-, Hoogwerk- en Betonbekistingsbedrijven (VSB) waren deelnemer.

In de test- en implementatiefase van de VIBE-aanpak leidde Bouwend Nederland twee regio-adviseurs op tot VIBE-facilitator. Zij gingen in totaal bij vier bedrijven aan de slag.

Het A&O-fonds Waterschappen testte de VIBE-aanpak bij Hoogheemraadschap Delfland. Hier zijn zes KAM- coördinatoren opgeleid tot VIBE-facilitator. Daardoor werd de verspreiding onder andere Hoogheemraadschappen laagdrempeliger en kon kennis breed worden verspreid.

De VSB tot slot leidde twee adviseurs op tot VIBE-facilitator. Die zijn ad hoc en structureel ingezet bij drie bedrijven op onderwerpen als ergonomie en waarborgfonds-audits.

Tijdens de evaluatie is getoetst of de VIBE-aanpak haalbaar, uitvoerbaar en werkbaar is. En of het inderdaad helpt om bedrijven versneld op gang te helpen om het gedrag van medewerkers positief te beïnvloeden, als het gaat om gezond en veilig werken.

De VIBE-aanpak is vervolgens aangescherpt naar een branche-overstijgende methode die vrij inzetbaar is. Dit op basis van de uitkomsten.

Opbrengsten en resultaten

Vanaf september 2017 stelt VeiligheidNL de train-de- trainer opleiding tot VIBE-facilitator breed beschikbaar. Denk aan KAM-coördinatoren, SHEQ-managers en HSE-medewerkers. Hierdoor kunnen de cursisten zelf aan de slag om de werkvloer in beweging te krijgen om veilig te werken.

De VSB biedt de kennis van de twee opgeleide VIBE-facilitators aan de bedrijven in de sector aan.

De VIBE-methode stimuleert organisaties om zelf verantwoordelijkheid te nemen bij het organiseren van gezond en veilig werken. Een VIBE-facilitator krijgt training op onderwerpen als:

  • de achtergrond van veilig en gezond gedrag en gedragsbeïnvloeding (denk aan routinegedrag,
    nudging, sociale invloeden, intenties uitspreken);
  • de inhoud (de fases) van het VIBE-traject;
  • het begeleiden van veranderingsprocessen;
  • vaardigheden die gekoppeld zijn aan faciliteren.

Voor deelnemende bedrijven bestaat het VIBE-traject uit 5 fases:

  • Fase 1: Introductie VIBE-traject in de organisatie;
  • Fase 2: Globaal onderzoek (‘First Impression’);
  • Fase 3: Onderzoeksresultaten en keuzes van de organisatie;
  • Fase 4: Aan de slag:
    • Stap 1  Inzicht in het probleem;
    • Stap 2  Formuleren van doelen en oplossingen; 
    • Stap 3  Acties in de organisatie;
  • Fase 5: Evaluatie en borging.

Wat kunnen branches en bedrijven van dit pilotproject leren?

Branches en bedrijven besteden meer aandacht aan wet- en regelgeving, organisatie en techniek dan aan gedrag en cultuur; dat is bekend. Zeker als het gaat om een integrale aanpak voor gezond en veilig werken.

Maar de VIBE-methode stimuleert organisaties zelf om verantwoordelijkheid te nemen bij het organiseren van gezond en veilig werken. Branches kunnen leden inspireren en motiveren om deze nieuwe, effectieve methode toe te passen. En bedrijven hebben de mogelijkheid om gebruik te maken van de VIBE-methode om zelforganisatie van gezond en veilig werken binnen hun organisatie te bevorderen.

Meer weten?

VIBE is een programma van VeiligheidNL. Dat is een onafhankelijk expertisecentrum met de missie om ongevallen te voorkomen door veilig gedrag te stimuleren. Het helpt mensen om hun veiligheid te vergroten in en om het huis, maar ook op straat, op school en op het werk. Het centrum monitort alle ongelukken in Nederland en ontwikkelt effectieve programma’s om veilig gedrag te stimuleren – daar waar dat nodig is.

Website: www.veiligheid.nl/veilig-werken/vibe

Brochure VIBE

Download de brochure VIBE

Dit pilotproject is in de periode 2015-2017 uitgevoerd gedurende de looptijd van het Programma Zelfregulering Gezond en Veilig Werken.